Kûy a Spî

12 Ekim 2014

SEYH AHMET CANEVININ TÜRBESI

20.06.2013 16:19
Şeyh Ahmet Türbesi koruma altına alındı

Tamamı taş yapı türbe, kültür varlığı olarak tescil edilerek koruma altına alındı.
Bingöl'de kubbesi dahil tamamı taş yapı olan Şeyh Ahmet Türbesi, Kültür Bakanlığı tarafından "Kültür Varlığı" olarak tescil edildi.
İl Kültür ve Turizm Müdürlüğünden alınan bilgiye göre, merkez Göltepesi köyünde bulunan ve hangi dönemde yapıldığı tam olarak bilinmeyen Şeyh Ahmet Türbesi'nin, yapılan yazışmalar sonunda, Erzurum Kültür Varlıkları Koruma Bölge Kurulu tarafından 2863 sayılı kanun kapsamında kültür varlığı özelliği göstermesi nedeniyle tescil edilmesine ve koruma grubunun 2 olarak belirlenmesine karar verildi.
Şeyh Ahmet Türbesi merkeze 17 kilometre mesafede, köy mezarlığı içinde köye hakim tepede yer alıyor. Dört köşeli, tek kubbeli olarak inşa edilen türbenin yapımında kubbe dahil tamamı taş kullanılmış. 1815-1885 yılları arasında yaşadığı tahmin edilen Şeyh Ahmet'in türbesi, yörede yoğun bir şekilde ziyaret ediliyor.
ŞEYH AHMET KİMDİR?
Şeyh Ahmed Efendi, Şeyh Eyyüb efendinin oğludur. Şeyh Eyyüb Efendi 1825’lerde vefat etmiştir. Şeyh Ahmed efendinin oğludur,1756 da vefat etmiştir, Şeyh İbrahim efendinin oğludur. Bunların kabirleri Çan köyündedir, halen ziyaret edilmektedirler. Şeyh İbrahim Efendi Hamamlar yolu üzerinde Tuverek köyünde medfun bulunan kadiri tarikatının piri seyyid Tahir Kadirinin oğludur. Soy kütüğü ve ailesi hakkındaki bilgiler Şeyh Said hadisesinde bütün bilgi ve belgeler imha edilmiştir. Şeyh Ahmet ailesinden tam dokuz kişi şehit edilmiştir.
Palu Şeyhlerinden de üç tane damadı şehit olmuştur.

Şeyh Ahmed Efendi ailesi yaklaşık üç yüz yıldır Çabakçura yerleşmiştir. Şeyh Ahmed 1815 yılında Çan’da doğmuştur, dini temel bilgileri babasından almıştır. On bir yaşlarında iken babası Şeyh Eyyüb Efendi 1825 yılında vefat edince hocası Molla Muhammed Kazi’nin yanında okumuş, sonra 1827 de Şeyh Ali Sebti Palu’ya gelince onu yanına almış onun medresesinde okumuş ve Sebti hazretleri ona Nakşibendî tarikatında icazet vermiştir. Şeyh Ahmed, Çabakçur, Göynük, Kiğı ve Lice bölgelerinde irşada başlamıştır. Birçok halife yetiştirmiştir. Bunlardan meşhur olanların sekiz tanesi şu kişilerdir: Oğlu Şeyh Eyyüb efendi, damadı Sefkarlı Molla Arif efendi, Karbaşanlı şeyh İsmail efendi, Fahranlı Molla Abdulcelil ve oğlu müderris Molla Muhammed, Halifanlı Şeyh Beyazıd ve Lice’nin Kale köyünde Şeyh Taceddin efendi gibi birçok kişiyi yetiştirmiştir.
Şeyh Ahmed efendi, 1876 da Rumi 1293 yılında Melekanlı Şeyh Mahmud Efendi, Hanili Salih beyin babası Said beyle beraber Karsta Rus harbine katılmış. Oğlu Şeyh Mahmud Efendi bu savaşta yaralanmıştır, Şeyh Ahmet Elçani hazretleri üç defa evlenmiş sekiz oğlu ve 4 kızı olmuş. Bir kızı Sefkarlı Mulla Arif, diğer üç kızı da Şeyh Ali Sebti hazretlerinin evlatlarıyla; Palu müftüsü Şeyh Hasan efendi, Hınıs müftüsü Şeyh Bahaddin efendi ve ağabeyi meşhur Şeyh Sait efendi ile evliydiler. Elçani hazretlerinin oğullarından Muhammed Efendi küçük yaşta vefat etmiş. Diğerleri ise babalarının vefatından sonra vefat etmişlerdir.1914’te Birinci Dünya Savaşında oğlu Şeyh Eyyüb Efendi milis alayında Albay olarak, diğer oğlu Şeyh Hasan yarbay ve birkaç torunu subay olarak savaşmışlar, oğlu Şeyh Hasan efendi yedi yıla yakın Nahiye müdürlüğünü yapmıştır.
Elçani hz.lerinin oğullarından en çok alim olan Şeyh Mustafa Efendi 24 yıl Suriye’de kalmış Kadiri, Rufai ve Nakşibendi tarikatlarında icazetliydi. Torunu Şeyh İbrahim Efendi 10 yıl (1915-1925) Çabakçur müftülüğünü yapmıştır. Çan medresesinde çok alim yetişmiştir ve Molla Muhammed Kadi Zikte aşiretinden Molla M.Emin Karakoçan’ın Kulundere köyünden, Şeyh İbrahim efendi ve oğlu Şeyh Mücahit efendi, Şeyh Muhyeddin efendi, Sevkarlı Molla Muhammed ve Molla Hakim ve Şeyh Nizameddin efendiler de o medresede müderrislik yapmışlar. Elçani hazretleri 70 yaşlarında iken 1884’ün ilkbaharında ahret diyarına göçmüştür. Vasiyeti üzerine Karbaşanlı Şeyh Selim Efendi onu yıkamış ve teçhizatında bulunmuş. Meşhur mersiyesini de o zaman yazmıştır. Elçani Hz.lerinin türbesi ilk olarak Kiğılı Ermeni ustalar tarafından yapılmıştır.(1885) 2003 depreminde türbe yapıldıktan sonra Hüsamettin Korkutata tarafından Bayburtlu ustalara türbeyi aynı mimariyle yaptırmıştır.
Cenabı Allah bizleri onların feyz ve bereketine kavuştursun.
Kaynak: Muhammed Bihişti ELÇANİ
Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi